Neden Bazı Dualar Kabul Olmaz?

Dua, iman etmiş bir insanın en önemli manevi dayanaklarından olup, Rabbine yakarış biçimidir. Kurani Kerimde Mümin Suresi 60 Ayette Rabbiniz Bana dua edin size icabet edeyim buyurdu buyurularak insana dua etme emri açıkça verilmiştir. Buna rağmen birçok mümin uzun süre ettiği duaların zahiren kabul olmadığını düşünerek hayal kırıklığı yaşar. Bu durum dua etmenin anlamını ve kabul mekanizmasını tam olarak anlamamaktan kaynaklanır. Oysa İslam alimleri bu durumu cevap vermek ayrıdır kabul etmek ayrıdır ilkesiyle açıklamıştır. Yani Allah her duayı duyar ve cevap verir ancak istenen şeyin aynısını vermek kendi mutlak hikmetine ve kulun maslahatına yani hayrına bağlıdır. Kabul olmama durumu duaların boşa gittiği anlamına gelmez aksine duanın karşılığının farklı şekillerde tecelli edeceğinin işaretidir.

Duanın kabulünün önündeki engeller ya da duanın farklı bir şekilde cevaplanmasının nedenleri hem hadislerde hem de İslam alimlerinin eserlerinde detaylıca açıklanmıştır. Öncelikle duanın şartlarına uyulmaması kabulü engelleyebilir. Peygamber Efendimiz Sallallahu Aleyhi ve Sellem bir hadisinde haram yiyen haram içen ve haram giyen bir adamın duadan bahsederek Böyle birisinin duası nasıl kabul olur buyurmuştur. (Müslim Zekât 65) Bu hadis duanın kabulü için helal lokmanın ve temiz bir hayatın ne kadar önemli olduğunu göstermektedir. Ayrıca Tirmizi'de geçen bir hadiste Allah gafletle yapılan duaları kabul etmez buyurulmuştur. Bu durum duanın samimiyetle ve tam bir yakîn ile yapılması gerektiğini vurgular. Risalei Nurun Yirmi Üçüncü Sözünde bu konuya açıklık getirilmiş ve duanın esasının ibadet olduğu vurgulanmıştır. Bediüzzaman Said Nursi Ubudiyet ise semeratı uhreviyedir diyerek duanın asıl meyvelerinin ahirete ait olduğunu dünya menfaatlerinin ise sadece birer dua vakti olduğunu belirtir. Yani yağmur duası yağmuru getirmek için değil yağmursuzluk halinin bir ibadet vesilesi olduğu için yapılır.

Sonuç olarak dua kabul olmadı demek yerine daha duanın vakti bitmedi denilmelidir. Duanın kabul mekanizması hasta bir çocuğun doktordan istediği ilaca benzer. Çocuk istediği ilacı istese de hekim ya istediğinin aynısını verir ya daha iyisini verir ya da zarar vereceğini bildiği için hiç vermez. Allahu Teala da (celle celaluhu) hikmeti gereği kulunun istediğini ya aynıyla verir ya da onun için daha hayırlı olanı ahirette büyük bir mükafat olarak saklar. Yani bir dua dünya hayatında karşılıksız kalsa bile ahiret hesabına kaydedilmiş ve kabul edilmiş demektir. Böylece hem Allahın Mucibud Daavat yani dualara icabet eden ismi tecelli eder hem de kulun fani arzuları baki mükafatlara dönüşür. Dua bir sırrı ubudiyettir ve hikmetine itimad etmeyi gerektirir.